RFC 1

Σίγουρα ελάχιστοι στις ΗΠΑ γνωρίζουν το πως έγιναν τα πράγματα σχετικά με το διαδίκτυο. Να όμως που το χτεσινό άρθρο στους Τάιμς της Νέας Υόρκης ενός πρωτεργάτη της εποχής, του Steve Crocker αλλάζει το τοπίο της μαζικής ενημέρωσης για την ουσία του διαδικτύου.

Θυμάται σαν γεγονός ιδιαίτερης σημασίας τη πρώτη δημοσίευση πριν 40 χρόνια με την ονομασία RFC 1 που έκανε και που σύντομα θεωρήθηκε ξεπερασμένο. Τα πρώτα δύο RFC ήταν για το λογισμικό επικοινωνίας, το επόμενο όμως ήταν για το τι είναι RFC -Request For Comments.

Ξεχωρίζω τα κύρια σημεία του άρθρου για την αξία αυτού απλού μηχανισμού (πρωτόκολλο επικοινωνίας ομάδας) και βρίσκω μια παρόμοια αναφορά από τον ίδιο στο κείμενο του RFC 1000:

--το 1969 το δίκτυο (είχε όνομα Arpa-net) αποτελείτο από 4 υπολογιστές
--ο συγγραφέας δεν φαντάστηκε το δίκτυο σαν μέσο διάδοσης των σημειώσεων τύπου RFC
--η κρατική χρηματοδότηση ενός δικτύου με 100 χρήστες - επιστήμονες, αρχικά
--οι ανοικτές διαδικασίες όχι ιεραρχίες τύπου τελεκομ
--ο στόχος ήταν η δικτύωση κοινοτήτων
--ο καθένας έγραφε το όραμα του σε χαρτί και το έστελνε με ΕΛΤΑ για συζήτηση
--η προσφορά εργαλείων για ελεύθερη χρήση και όχι οι πατέντες
--η κουλτούρα των RFC προετοίμασε το έδαφος για το WWW


Αξίζει η επισκόπηση που κάνει ο αρθογράφος και μου φέρνει στο μυαλό τη δική μου
ανακάλυψη των αξιών του διαδικτύου. Κάποιες σκέψεις παρουσίασα στο ΤΕΕ (ήταν ένας από τους πρώτους κόμβους RFC987 στην Ελλάδα που φύτεψε ο ΕΡΜΗΣ για να δικτυώσει μια σημαντική κοινότητα της Ελλάδας, η επαφή μας ήταν η κ. Κ.Τοράκη από τη βιβλιοθήκη του ΤΕΕ)

Η Κοινότητα του Internet και η Οργάνωση της.

Αυτό που xαρακτηρίζει το Internet το πιο σπουδαίο κατά την άποψη μας, είναι όχι τόσο η τεχνολογία του αλλά το 'πνεύμα' συνεργατικότητας που γεννήθηκε πάνω του. Η επιτυχία να βρεί θέση ακόμη και η εμπορική κερδοφόρα δραστηριότητα είναι αξιοσημείωτη. Κανείς δεν είναι ιδιοκτήτης του Internet.Τα δίκτυα-μέλη του από κοινού και συλλογικά λειτουργούν αυτήν την παγκόσμια δομή.
Το Internet καθοδηγείται από τις Ομάδες InterNet Architecture Board (IΑΒ), InterNet Engineering Task Force (IETF) και τα InterNet Working Groups (IWG). Η νομοθεσία που παράγεται με τη μορφή των λεγομένων Request For Comment (RFC) -Σημειώσεις Εργασίας διέπει την ανάπτυξη του Internet αλλά και την πληροφόρηση. Ο καθένας μπορεί να γράψει ένα RFC και μετά διαδικασία πειραματισμού, αποδοχής προτάσεων και τελικής ψηφοφορίας να το κατοχυρώσει σαν στάνταρ. Ο κανόνας ότι κάθε στάνταρ που υιοθετείται πρέπει να έχει δοκιμαστεί πειραματικά τουλάχιστον σε δύο πιλότους για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα έχει ουσιαστικά δημιουργήσει μιά "ανοικτή πλατφόρμα".
Το κέντρο συντονισμού του ΙντερΝετ ήταν το NIC.DDN.MIL με κρατική επιχορήγηση και το Ερευνητικό Κέντρο SRI του Πανεπιστημίου Stanford. Σήμερα ο λειτουργικός συντονισμός έχει περάσει στο πρόγραμμα INTERNIC.NET με εμπορική σύμβαση και τα ΙAB/IETF/RFC έχουν ενσωματωθεί στον μη- κερδοσκοπικό Οργανισμό INTERNET SOCIETY (ISOC) (1992). Κέντρα όπως το ΙΝRΙΑ/Γαλλία, UCL/Αγγλία και FUΝΕΤ/Φιλανδία έχουν σημαντική συμβολή, στην ανάπτυξη του Internet.




Η παρουσίαση στο ΤΕΕ έκανε μια σημαντική ανάλυση, τη περίοδο 1993/94 για το δίκτυο, νομίζω ότι κινήθηκε στη ίδια γραμμή με το χτεσινό άρθρο των Τάιμς, βέβαια το ακροατήριο στο ΤΕΕ ήταν πανεπιστημιακοί, μηχανικοί, φοιτητές επιστήμονες γενικά. Τη προηγούμενη χρονιά με το ίδιο ακροατήριο μοιράστηκα
τις εικόνες που είχα διαμορφώσει για το φαινόμενο.

Μαζί λοιπόν με τις σελίδες, το βίντεο, τα ονλάιν παιχνίδια, τους δρομολογητές και τις οπτικές ίνες στέκεται μια πολύ απλή καινοτομία το RFC μια απλή αράδα λέξεις αρχικά πάνω σε ένα κομμάτι χαρτί και μαζί μερικοί κανόνες συμπεριφοράς μεταξύ ερευνητών και φοιτητών με στόχο το μοίρασμα υπολογιστικών πόρων (*) μας έφερε εδώ που είμαστε, ας το σκεφτούμε.


(*) Ο Crocker αναφέρει ότι το πρόβλημα που είχαν να λύσουν σαν ομάδα δεν ήταν η ανάγκη "διαδραστικής επικοινωνίας" αλλά η ανάγκη για διαμοίραση πόρων (resource sharing) σε αντίθεση
με το τι έχει τελικά επικρατήσει στην κοινή γνώμη.

Πως έγιναν τα πράγματα

Σκέψεις ενός βετεράνου TED NELSON για το ΠΩΣ ΕΓΙΝΑΝ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ με ανάλυση κάθε σημαντικού βήματος, αρχίζω με το βήμα ARPANET , πρώτο άκουσμα το 1980 σε συνάντηση εργασίας στο Didcot, έδρα του Rutherford National Laboratory (κάτι σαν Δημόκριτο της Αγγλίας), μου ανέθεταν το ρόλο συνδέσμου με Αμερικάνικο έργο Functional Programming εκ μέρους του αντίστοιχου Αγγλικού. Κατάλαβα ότι θα έκανα χρήση του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου όπως η εντολή MAIL στο λειτουργικό VMS, την επόμενη φορά που συνάντησα τον όρο το 1987 (μέσα στους τρεις τόμους των DARPA στάνταρς, μοναδικοί ίσως στην Ελλάδα, το στέλεχος του προγράμματος ΑΡΙΑΔΝΗ κ. Ευάγγελος Παπαργύρης πήρε τη πρωτοβουλία να προμηθευτεί από το NIC.DDN.MIL για τη βιβλιοθήκη μας) είχε αλλάξει ονομασία σε Internet.

Όμως ας περάσουμε στο σκεπτικό του βετεράνου όπως το αξιολογεί ο ίδιος:


9 - The ARPANET - Getting the Message Across (1962)

A jovial psychologist proposes communication amongst everybody by computer. The Defense Department (ARPA division) thinks it's a good idea.

A Rand Corporation engineer, grimly worried about nuclear war, is not the only one to invent packet switching. Packet-switching, in fact developed to keep a thermonuclear exchange from escalating to doomsday (and opposed by telephone veterans) works. It triumphs over telephone traditions and networking methods developed by IBM and ISO. The Pentagon funds it and it barely works, but not all the information arrives across the network. A Frenchman says, Why not have the endpoints take care of completing the exchange? The result is TCP/IP, a new way to push-pull information across a tangle of connections. It barely works, and connects a lot of researchers on their separate networks across a big supernetwork that barely works.

First it's called the ARPAnet, run with the flavor of military culture. But the military-- who inspired it in the first place-- sees that it's totally insecure and gives it to the public. It still barely works. (It's still totally insecure, but we now call it the Internet. See below.)

Να και μια περίληψη του βιβλίου,
μια καταπληκτική απλή αλλά απερίγραπτα διαπεραστική ματιά στα γεγονότα.

(συνεχ...)

Ενα Κβάντο Αυτοματισμού στη μάθηση

Σε κάποια στιγμή ελέγχου της πορείας με το δίκτυο έθεσα το πρόβλημα τι μπορεί να είναι η τεχνολογία BEEP που ανέπτυσσε ο Marshall Rose ? Η ερώτηση τέθηκε γιατί στο υπόβαθρο της πορείας σταδιακά προέκυψε να λειτουργεί κάτι σαν ραντάρ για εντοπισμό καινοτομικών γεγονότων σε σχέση με το δίκτυο [1].

Εικόνα Σε PDF

Διάβασα το άρθρο του Rohit Khare, μια συστημική ανάλυση το θέματος *ΤP (FTP, SMTP, HTTP, ..) που τεκμηρίωνε το σκεπτικό του M.Rose για ενσωμάτωση στοιχείων γνώσης στο λογισμικό προς χάριν των προγραμματιστών νέων εφαρμογών στο διαδίκτυο ώστε να μη φτιάχνει ο καθένας το δικό του TP.

Βρήκα και ένα διδακτορικό της ομάδας Principia Cybernetica Project (με βασικό μέντορα τον Turchin) περί embedded and truncated knowledge in goods and services με συγγραφέα τον Bertin Martens να δείχνει ότι το μέγιστο μέρος της γνώσης στην ανθρωπότητα μεταδίδεται από εργαλεία και μηχανισμούς στα καθημερινά της ζωής (εμπόριο, παραγωγή).

Θεώρησα ότι το επόμενο Κβάντο Αυτοματισμού δηλ. βήμα καινοτομίας του δικτύου, έχει να κάνει με Επικοινωνία Γνώσης.

Ομως τα USENET news ήταν ήδη πραγματικότητα από το '80 οπότε τι καινοτομία έβλεπα ?, δεν είχα απάντηση, όμως ήμουν πεισμένος ότι κάτι καινούργιο υπήρχε. Ήταν η μεγάλη κλίμακα που ελάμβανε χώρα, με το USENET news σε ρόλο πρωτοτύπου. Έτσι εντόπισα και έγινα από τους πρώτους εγγεγραμμένους χρήστες (σε ρόλο παραγωγού) της NUPEDIA μια περίπτωση επικοινωνίας γνώσης που έγινε αργότερα η WIKIPEDIA. Το πλέον γνωστό παράδειγμα επικοινωνίας γνώσης, φτιαγμένο από τη δύναμη crowdsourcing (το νόμο του LINUS σύμφωνα με τον ESR - Eric Raymond)

Το ίδιο θέμα δηλ. επικοινωνία γνώσης - μάθηση στην εποχή του υπολογιστή απασχολεί εδώ και χρόνια τη σχολή Seymour Papert [2] που δημιούργησε σημαντικά πράγματα όπως LOGO, MINDSTORMS, SQUEAK και πρόσφατα συνέβαλε στο έργο OLPC.

Το θέμα μάθηση με απασχόλησε από την αρχή της εμπλοκής με τα δικτυακά, η πλέον συστηματική προσέγγιση πήρε το όνομα ISLAB - Ιnternet Systematics Lab και είχε σημείο αναφοράς μεγαλύτερα παιδιά, περισσότερο κοντά στο εγχείρημα CISCO NETWORK ACADEMY (ανακάλυψα και συμμετείχα στο πεδίο αυτό με προτροπή για διερεύνηση από τον καθ.Β.Μάγκλαρη (ΕΜΠ) και συνεννόηση με τον Δρ.Τ.Χιώτη (ΕΔΕΤ). Η συμμετοχή στο πρόγραμμα CNA έγινε καταλύτης στη παραπέρα επεξεργασία ενός σκεπτικού περί μάθησης που σταδιακά διαμόρφωσα και εφάρμοσα το διάστημα 2003 -2006 στη περιοχή γνώσης σχετικά με την ασφάλεια στο διαδίκτυο (δες περί ISLAB [3]).

Να λοιπόν, που με το έργο ISLAB δοκίμαζα μια εκδοχή της καινοτομίας, ένα παράδειγμα επικοινωνίας γνώσης σε τοπική κλίμακα βέβαια (intranet).

Ενα Κβάντο Αυτοματισμού πάνω στην βασική διαδικασία του εργαστηρίου δικτύων, αυτοματισμό σε σχέση με τη προηγούμενη πιο χειροκίνητη διαδικασία της περιόδου ΑΡΙΑΔΝΗ. Θυμάμαι ότι βασικό στοιχείο του σχεδιασμού των εργαλείων Multimedia Email (περίοδος EPMHS) ήταν η υποστήριξη επικοινωνίας στα ελληνικά και για εφαρμογή σκεφτόμουνα τα της δικής μας κοινότητας (Ανάπτυξη και λειτουργία δικτύων). Μάλιστα είχα σκεφτεί το ΠΕΣ - πρόχειρες ενημερωτικές σημειώσεις (α λα RFC - Request For Comment), σαν τη βασική μονάδα επικοινωνίας μεταξύ μας αλλά ...

Ο αρχικός CTO (Walter Bender) του έργου One Laptop per Child αναφέρει σαν βασική ιδέα του έργου το σύστημα μάθησης:

We developed Sugar as a free software project, not just because we believe that is a superior (technological, economic, political, legal, and moral) framework for software development, but also because learning wants to be free (as in speech). Our goal has been to imbue into the education industry the culture of collaboration and critique that go hand in hand with free software.

Ξεχωρίζω τη φράση learning wants to be free και τον στόχο του έργου imbue into education industry the culture of collaboration and critique that go hand in hand with free software δηλαδή να εμφυτευθεί στην εκπαίδευση η συνεργατική κουλτούρα και η σχέση με το ελεύθερο λογισμικό.

Το δικό μου σκεπτικό ήταν να πάρω κάτι πίσω από τη διαδικασία μάθησης του κάθε μαθητή που υποστήριζα στο εργαστήριο δικτύων. Αρχικά είχαμε την ψηφιακή έκδοση της πτυχιακής σαν μηχανισμό επικοινωνίας των γνώσεων αλλά δεν έλυνε το πρόβλημα, ήθελα κάτι πιο επεξεργάσιμο σαν επικοινωνία, κάτι πιο web2.0 με τη σημερινή ορολογία δηλαδή ψηφιακό περιεχόμενο από τους μαθητές-σε-ρόλο-δασκάλου πιο εύκολο στην επεξεργασία από όλους τους συμμετέχοντες παράγοντες. Ειδικά το πρόβλημα "δεξιότητες" δηλαδή πώς μεταδίδεται μαθησιακό περιεχόμενο αυτού του τύπου ? που έχει σημείο αναφοράς τον μαθητή-σε-ρόλο-δασκάλου.

Κάπως έτσι γεννήθηκε και εφαρμόστηκε κατά το δυνατόν μια μέθοδος που ονόμασα reflected learning [3], σαν περίπτωση εφαρμογής της ιδέας περί αυτοματισμού στην επικοινωνία γνώσης δηλαδή μέσα στο πλαίσιο της αναζήτησης κάτι νέου. Ένα νέο βήμα στη συνέχεια του αρχικού προβληματισμό "Αριάδνη Τι?" [4]

Γιατί όλη αυτή η παραπάνω κρυπτογραφία :-) ? ενώ το απλό "μετά την ΑΡΙΑΔΝΗ και τον ΕΡΜΗ τι ?" με απάντηση "το ISLAB".


ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

σημ.[1] από κάποιο σημείο και μετά η παρακολούθηση των διαδικτυακών εξελίξεων έγινε βασικό στοιχείο της καθημερινής εργασίας, πάντα βέβαια στο πλαίσιο την κατανόησης του "νέου υπολογιστή", στην αναζήτηση πηγών γνώσης περί αυτού, γενικά κάθε ζωτικού στοιχείου όπως διάλογοι σε λίστες, διαφημίσεις και κυρίως παρακολούθηση του έργου πρωτοπόρων παραγόντων όπως ο MTR (M.Rose).

Άρχισα τη συλλογή από τη μπροσούρα TELEFILE (X.25 switch, desktop type) και τα σχετικά πειράματα, πέρασα από συνεργασίες όπως το ντέμο δεξιότητας ρύθμισης μόντεμ από τον Stuart Mainwaring - EUROKOM.IE το 1987 και η αναζήτηση γνώσεων περί του θέματος "δίκτυο" το 1998 είχε αποτέλεσμα περίπου 9000 URL (και αντίστοιχο πλήθος EMAIL) μαρκαρισμένα με 300 περίπου θεματικά TAGS με σκοπό να φτιάξω κάποια HTML δομή που θα κωδικοποιούσε κάπως μια γνώση χρήσιμη για την κατανόηση του θέματος "τι είναι δίκτυο".

σημ.[2] εφαρμογή μεθόδων και εργαλείων υπολογιστικής για προσδιορισμό ενός νέου μοντέλου μάθησης.

σημ.[3] περιγραφή της ιδέας

σημ.[4] σύμφωνα με τον Λ.Σαραγά στο ΔΗΜΟΚΡΙΤΟ ο μύθος για την Αριάδνη και το Μίτο της αποτελεί ένα υπόδειγμα αποφυγής εγκλωβισμού της νόησης σε αδιέξοδο. Για μένα το ότι ο μίτος των Κβάντων Αυτοματισμού προέκυψε σαν η απάντηση που έδωσα στο ερώτημα "Αριάδνη Τι?" είναι μια περίεργη σύμπτωση στο παιχνίδι των λέξεων όπως το περιγράφει ο D.Hofstadter στο βιβλίο An eternal golden braid. Πάντως η απάντηση αυτή γύρω στο 1999 μου έδωσε μια ιδιαίτερη ικανοποίηση γιατί είχα πλέον μια σταθερή εικόνα για το δίκτυο. Παρόμοια με την εικόνα του machine-cycle MICRO-16V στο παλμογράφο του Essex το 1975, παρόμοια με την εικόνα περί υπολογισμού που δίνουν οι combinators S,K,I της μηχανής SASL που έφτιαξε ο David Turner στο St.Andrews / Kent την οποία είδα το 1980.

Το Κβάντο Αυτοματισμού

Δηλαδή μια ποσότητα Αυτοματισμού που αντιστοιχεί σε χειροκίνητη διαδικασία.

Αυτή είναι η βασική έννοια που βρήκα για να περιγράψω κάθε βήμα εξέλιξης του Διαδικτύου (εννοώ την ΥΠΟΔΟΜΗ με διάφορα ονόματα όπως Arpanet, Catenet, Internet, Web, ..)

Για την ακρίβεια η παρατήρηση αφορά και το Τηλεπικοινωνιακό Δίκτυο, τη πρώτη ΥΠΟΔΟΜΗ επικοινωνίας, πάνω στην οποία επικάθεται - overlay το διαδίκτυο.

Ο Αυτοματισμός σαν γενική έννοια βέβαια είναι όπως τον προσδιόρισε ο Αλαν Τιουρινκ αρχικά σε πλαίσιο με θεωρητικό προσανατολισμό με τη ομώνυμη ΜΗΧΑΝΗ ΤΟΥΡΙΝΚ (*) το 1936 και αργότερα με τον ΚΟΛΟΣΣΟ ο οποίος αντιμετώπισε το σύστημα ΕΝΙΓΜΑ των Γερμανών στο 2ο παγκόσμιο πόλεμο.

Η χειροκίνητη διαδικασία αφορά γενικά Χρήστες, Διαχειριστές της (κατανεμημένης) ΥΠΟΔΟΜΗΣ. Για παράδειγμα η αρχή του Yahoo ήταν απλά ένα HTML αρχείο κατάλογος κάποιων δημοφιλών και χρήσιμων σάιτ, στη συνέχεια έγινε υπηρεσία αλλά το back-end ήταν χειροκίνητο μέχρι που ήρθε ο Γούγλης Google να το αυτοματοποιήσει με το στατιστικό αλγόριθμο.

Κάθε καινοτομία (^) στο διαδίκτυο την ανάγω σε μια σειρά τεχνολογικά βήματα που εξελικτικά έλαβαν χώρα με το κάθε βήμα να εισάγει κάποιον αυτοματισμό.

Η λέξη Κβάντο προσδιορίζει τον πεπερασμένο χαρακτήρα και το συγκεκριμένο του Αυτοματισμού, έναντι στον ΚΑΘΟΛΙΚΟ Αυτοματισμό που ανακάλυψε ο ΤΟΥΡΙΝΚ και είναι ο πλέον ισχυρός τύπος(#).

Μια σειρά από Κβάντα εφαρμόστηκαν στην αρχική Υποδομή επικοινωνίας (ΠΙΝΑΚΑΣ βίσματα, τηλεφωνητές, γραμμές τηλεφώνου) για να έχουμε τις σημερινές σύγχρονες επικοινωνίες, με αρχή το Κβάντο STROWGER. Το ακόλουθο διάγραμμα περιγράφει τα βήματα εξέλιξης του τηλεφωνικού δικτύου.

Το δίκτυο υπολογιστών ARPANET (αρχικά στις ΗΠΑ) βασισμένο στην Υποδομή Ψηφιακό Δίκτυο αλλά με διαφορετικό τύπο Κόμβου-Μεταγωγέα (αυτόματη μετάδοση και δρομολόγηση) για αντιμετώπιση καταστροφής τμημάτων της Υποδομής σε περίοδο πολέμου ήταν το επόμενο βήμα (+).

Η βασική λειτουργία του ARPANET είναι η αυτόματη σύνδεση τερματικών σταθμών (τηλέτυπα, ΤΤΥ, VDU) σε Κεντρικούς Υπολογιστές και η μεταφορά αρχείων μεταξύ υπολογιστών διαφορετικών κατασκευαστών. Τυχαία καινοτομία το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο που έγινε η πλέον διαδεδομένη εφαρμογή.

Σε επόμενο βήμα τo βασικό λογισμισμό NCP του ARPANET αντικατεστάθηκε από το TCPIP μια βελτίωση μηχανισμών αυτόματης διασύνδεσης.

Η εμπλοκή των πανεπιστημίων στην ανάπτυξη του INTERNET μετασχηματίζει σε επιστημονικό σκοπό το Δίκτυο και φέρνει το διαχωρισμό του Στρατιωτικού τμήματος.

Το λογισμικό GNU βασισμένο στις καινοτομίες των Λειτουργικών Συστημάτων MULTICS και UΝΙΧ (ενσωματώνει και διανέμει ελεύθερα το TCPIP) καθώς και η ελεύθερη οργάνωση IETF αποτελούν τη νέα ΥΠΟΔΟΜΗ και ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ (κυρίως μηχανικών) που συγκροτούν τη κρίσιμη μάζα ανάπτυξης.

Η σημασία των εξελίξεων αυτών αναγκάζει τη MICROSOFT να αποδεχτεί τη σύνδεση του PC στο διαδίκτυο
ένα νέο Κβάντο όπου μια σειρά ασύνδετες διαδικασίες μετασχηματίζονται από τον αυτοματισμό του διαδικτύου. Μετά είχαμε τον MOSAIC και τη διόγκωση του ιστού World-Wide-Web μια νέα αλυσίδα εξελίξεων. WWW = FTP + multimedia έλεγαν οι κυνικοί, όπως πάντα θιασώτες του χειροκίνητου LMI (line mode interface) συστήματος διεπαφής και ορθώς ίσως αλλά το Κβάντο Αυτοματισμού επέτρεψε και στον πλέον αμύητο να κλικάρει στη τεχνολογία.


(*) Σκέφτηκε τον αυτοματισμό σε δύο επίπεδα, ο ΚΑΘΟΛΙΚΟΣ αυτοματισμός που εξομοιώνει - emulate κάθε πιθανή μηχανή ΤΟΥΡΙΝΚ (που έχει αυτοματισμό του δεύτερου επιπέδου). Πως ? με την κωδικοποίηση της ΚΑΘΟΛΙΚΗΣ μηχανής σε 0/1 και εναπόθεσης πάνω στην ταινία δεδομένων της. Μια παρόμοια τεχνική ονομάζεται Γκεντελοποίηση (Godelization). Ο αυτοματισμός του δεύτερου επιπέδου είναι περιορισμένης εμβέλειας για παράδειγμα όπως ο αυτοματισμός του Strowger που αντικατέστησε τους λειτουργούς τηλεφωνικών κέντρων του περασμένου αιώνα.

(^) Προωθημένη Έννοια: το Δίκτυο όπως και ο Υπολογιστής εξελίσσονται με ταυτόχρονη δημιουργία εννοιών που δεν γνωρίζαμε. Μεταγωγή Πακέτου, Ιδεατό Τερματικό, Ηλεκτρονικό Ταχυδρομείο, Διαδίκτυο, Ονοματοδοσία DNS, Δρομολόγηση Αυτόνομων Συστημάτων, Δικτυακή Υπηρεσία, Υποδομή Ιστός, Μηχανή αναζήτησης, Πλοηγός, Αταξική Διευθυνσιοδότηση, Πολυμεσική Επέκταση Μηνύματος, Καθολικός Εντοπισμός Πληροφοριο-πηγής URL. Ανατρέχοντας στο παρελθόν βρίσκουμε παρόμοια παραδείγματα για έννοιες όπως Πρόγραμμα, Αναδρομή, Λογισμικό, Ολοκληρομένο κύκλωμα, Γλώσσα Προγραμματισμού, Λειτουργικό Σύστημα, Ιδεατή Μνήμη, Οδηγός συσκευής κ.α.

(#) Με τον όρο αυτό επιχειρώ μια σύνδεση με την έρευνα του David Turner sτις γλώσσες προγραμματισμού στην οποία διατυπώνει την ιδέα να μειωθεί η ισχύς τους ώστε να αντιμετωπιστεί το πρόβλημα του μη-τερματισμού στα προγράμματα, πηγή των περισσότερων σφαλμάτων λογισμικού. Strong Functional Programming ονομάζεται η γραμμή που ακολουθεί, αν πετύχει σίγουρα θα πάρει Νόμπελ.

(+) Η ΑΡΙΑΔΝΗ είχε την άδεια και αρωγή του πρωτεργάτη των Ευρωπαικών Δικτύων Peter Kirstein - University College London Prof. για να μπει στο NSFNET με Στατική δρομολόγηση το 1990 και Αυτόνομη δρομολόγηση το 1992 εκπροσωπόντας την Ελλάδα. Ανακάλυψα ένα γραπτό (1997) του Peter Kirstein με θέμα τη συμβολή του στο ARPANET όπου για πρώτη φορά έμαθα το πραγματικό νόημα της διαφοράς Μεταγωγή Κυκλώματος - Μεταγωγή Πακέτου, πέρα από τα κλασσικά που λένε οι σημειώσεις των διαλέξεων και τα βιβλία. Ηταν η ιδιότητα Stateless Operation των κόμβων NCP έναντι αυτών με Stateful Operation του τηλεφωνικού δικτύου που έκανε τη διαφορά. Εναλλακτική όδευση επέτρεπαν και οι δύο τεχνολογίες όμως ο χρόνος ανασύστασης στη περίπτωση των Stateful συνδέσεων ήταν υπερβολικά μεγάλος και γιαυτό μη αποδεκτός.

To γραπτό πρέπει να διαβαστεί από αυτούς τόσο στο ΔΗΜΟΚΡΙΤΟ όσο και στο ΕΜΠ (Επιτροπη αξιολόγησης ακούς ?) που θεωρούν ότι η επιλογή να μετατρέψω την ΑΡΙΑΔΝΗ-COSINE σε ΑΡΙΑΔΝΗ-INTERNET single-handed (σε ότι αφορά την ιδέα, το σχέδιο, τη στελέχωση, τη καθοδήγηση, τη διάχυση και τον ευαγγελισμό) ήταν απλό development ενώ θα έπρεπε να βλέπουν μια καινοτομία.

Πέρα από το μάθημα τεχνολογίας που πήρα, η ιστορική αναφορά του P.Kirstein στα εμπόδια ανθρώπων που συνάντησε αποτελούν μια κάποια ανακούφιση αλλά και προτροπή να γράψω για παρόμοιες εμπειρίες που είχα. Τι λέτε ?

Ενα (έταιρο) Μοντέλο Ισομορφίας

Με τον όρο Μοντέλο εννοώ ένα πλέγμα ιδεών, ορισμών και εννοιών που η συγκρότηση του μας βοηθάει να κάνουμε προβλέψεις κυρίως αλλά και γενικότερα να επεξεργαστούμε στο μυαλό μας κάποια γεγονότα και διαδιδασίες που υπάρχουν στο κόσμο μας. Η οντολογία του Τουρτσιν Turchin συνδέει τη Γνώση με τη κατασκευή μοντέλων, oρίζει κυβερνο-γνώση τη δυνατότητα από άνθρωπο είτε από υπολογιστή όταν κατέχει ένα αυτο-συντηρούμενο μοντέλο μιας διαδικασιας να μποροεί να κάνει προβλέψεις για αυτή τη διαδικασία (δες wikipedia: Turchin).


Κατά τη περίοδο των σπουδών μου στο πανεπιστήμιο του Εσσεξ, εντυπωσιάστηκα ιδιαίτερα με τη γνωριμία εννοιών όπως Ισομορφία Συνόλων, Ομάδων, Τοπολογικών Χώρων κλπ. παρακολουθώντας μαθήματα εισαγωγής στα Μαθηματικά.


Με το Λογισμικό κατασκευάζουμε μοντέλα της πραγματικότητας, ήταν επίσης ένα άκουσμα που με εντυπωσίασε από τις εισαγωγικές διαλέξεις στον Προγραμματισμό στο πανεπιστήμιο του Αγίου Αντρεα στη Σκωτία.

Ακόμα πιο εντυπωσιακά ήταν τα προγράμματα του Τέρνερ Turner, εφευρέτη της Μηχανής SKIM (οι βασικές εντολές ήταν οι συμβολο-μηχανισμοί S, K, I). Ηταν μια ιδεατή μηχανη - virtual machine, τότε ο δόκιμος όρος ήταν αφηρημενη μηχανή - abstract machine. Ο αρχικός σκοπός της ύπαρξής της ήταν η μοντελοποίηση των γλωσσών προγραμματισμού. Σαφώς τέτοιες έννοιες μας προσέδιναν περισσότερες γνώσεις από αν διαλογιζόμαστε για το ίδιο πράγμα στη γλώσσα BASIC (1), όπως είχα μάθει νωρίτερα στο Κολέγιο Hasting. Περισσότερες και από την πιό αναπτυγμένη τότε ALGOL-60 που έμαθα στο πανεπιστήμιο του Εσσεξ (3).

Δηλαδή το κατάλληλο μοντέλο επικοινωνεί καλύτερα τη γνώση που αντιστοιχεί στο αντικείμενο/διαδικασία που μελετάμε. Ένα μοντέλο διευκολύνει την κατανόηση μια και αποτελεί έναν μηχανισμό υποστήριξης της αντίληψης μας. Σε κάθε περίπτωση αποτελεί μια απεικόνιση με οικονομια και βελτίωση έναντι μιας απλής συλλογής δεδομένων και πλήρους καταγραφής στοιχείων. Φυσικά προσθέτει και ένα "overhead" στοιχείο απαραίτητο για την κωδικοποίηση/απο-κωδικοποίηση των διαδικασιών και αντικειμένων.


Στο ηλεκτρονικό περιοδικό The COOK REPORT on the Internet Protocol November issue 2008 αναφέρεται
η δουλειά του Βεστ Vest που επιχειρεί να συσχετίσει το (υπο) σύστημα αριθμοδότησης στο διαδίκτυο (2) με τα Μακρο-οικονομικά. Ο στόχος του είναι, όπως του αναγνωρίζει o COOK, η δημιουργία ενoς πλαισίου - thinking paradigm για την επεξεργασία εννοιών από ευρύτερες ομάδες στην Κοινωνία ώστε να αντιμετωπίσουμε τα μεγάλα προβλήματα που έρχονται σχετικά με την αριθμοδότηση μια από τις βασικότερες λειτουργίες του συστήματος (διαδίκτυο) που πολύ πιθανόν να βρεθεί σε κρίση το επόμενο εικοσάμηνο.

Μια και η κλωστή που διαπερνά τα ποσταρίσματα εδώ, πέρα από την καταγραφή της εμπειρίας στα διαδικτυκά της Ελλάδος, έχει στόχο την περιγραφή της διαδικασίας γνώσης που έχει λάβει χώρα με το εγχείρημα και συνεχίζεται ελπίζω, μια τέτοια δημοσίευση δεν με αφίνει ασυγκίνητο. Ο λόγος είναι ότι κάτι παρόμοιο επιχειρώ εδώ και χρόνια με αφορμή τη δική μου κατανόηση σε βάθος, των βασικών εννοιών που προσδιορίζουν την οντότητα διαδίκτυο. Βέβαια δεν είχα το πρόβλημα του addressing όπως ο Vest Βεστ αλλά τη ανάγκη να αναπτύξω το δίκτυο μιας ολόκληρης χώρας (ενός μεγάλου τμήματος για να είμαι ακριβής).

Ευρήκα λοιπόν !,

να το αποτέλεσμα του θεωρητικού προβληματισμού πάνω στη πρακτική που περιγράφω εδώ με τα διάφορα ποσταρίσματα. Ενα ισομορφικό μοντέλο για την εξελιξη του διαδικτύου. Μια μεταφορά υπο-συστηματων του διαδικτύου στους μηχανισμούς της Θεωρίας Εξέλιξης του Τουρτσιν Turchin. Αυτή (η θεωρία MST) είναι ιδιαίτερα χρήσιμη δι-επιστημονική πραγματεία που ξεκίνησε σαν μελέτη της διαχρονικής εξέλιξης των συστημάτων συμβόλων (από τη χάραξη γραμμών στο χώμα από τον πρωτο-άνθρωπο στους υπολογιστές) και επεκτάθηκε ευφιώς από τον Τούρτσιν Tourchin ώστε να καλύπτει και τον χημικό - βιολογικό κόσμο (απο την αμοίβα στον νευρώνα και παραπέρα στον σκεπτόμενο εγκέφαλο). Ο δικός μου στόχος όπως και του Βεστ Vest είναι η ουσιαστική κατανόηση του διαδικτύου και ο διάλογος με το ευρύτερο Κοινό (δεν είναι τυχαίο πιστεύω ότι ήμουν χαρακτηριστικό παράδειγμα τέτοιου μυαλού όταν πρωτο-συνάντησα το διαδίκτυο στη δεκαετία του '80). Η δική μου ισομορφία (δες προέλευση ) περιγράφεται εδώ.


(1) από Αγγλία ανέβαζα το πρόγραμμα που έγραφα στη BASIC μέσω τηλετυπου στον υπερ-αντλαντικό υπολογιστή στις ΗΠΑ διαμέσου δικτύου TYMNET (υποθαλάσσιος η δορυφορικός φορέας για σύνδεση) και έπαιρνα πίσω τα αποτελέσματα εκτυπωμένα στο ρολό χαρτιού του τηλετύπου μέσα στο μικρό δωμάτιο-εργαστήριο, μερικές δεκάδες μέτρα από τη παραλία μεταξύ Hastings και Bexhill-on-sea.

(2) Addresses, ISPs, LIR, BGP4, Policy Routing, CIDR είναι τα κύρια στοιχεία του συστήματος που ο Βεστ ονομάζει MoE - Medioum of Exchange γιατί κάθε ανταλλαγή πληροφορίας κάνει χρήση του συστήματος για να ολοκληρώσει την ανταλλαγή. Κάπως έτσι λειτουργεί και το "χρήμα" στην οικονομία, μάλιστα προβληματικές καταστάσεις στην οικονομία (π.χ τη περίοδο του χρυσού ως σταθερό μέσο) μοιάζουν με την επερχόμενη κρίση των διευθύνσεων του συστήματος IPv4.

(3) ημουνα ιδιαίτερα τυχερός γιατί τα μαθήματα είχαν σχεδιαστεί με μοναδικό για την εποχή τρόπο από τον πρωτοπόρο Prof. Tony Brooker, συνεργάτη του Τουρινκ, που σκέφτηκε ένα συνδυασμό από έννοιες hardware και software στα τέλη του '60. Αλλά και ο David Turner είχε επιβλέποντα τον Chistopher Strachey που ήταν και αυτός συνεργάτης του Τουρινκ.

Αδελφά Πνεύματα για την αρχή του διαδικτύου

Η συζήτηση για το θέμα πως έγιναν τα διαδικτυακά πράγματα ? φαίνεται ότι σαν προβληματισμός προκύπτει και σε πολύ μεγαλύτερα σαλόνια από αυτό του παρόντος ιστο-λογίου (30 κείμενα 2006-2008), να σαν αυτό της λίστας interesting people . Μια σημαντικότατη συνάθροιση μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου αδελφών πνευμάτων (επι το τοπικότερον αντί του αγγλικού interesting-people, δες προσδιορισμό του όρου) προνόμιο αποκλειστικό του διαδικτύου. Θα αναλύσω παρακάτω τη σημασία της λίστας αυτής και ένα πρόσφατο εργαλείο ψαξίματος για παρόμοιους πόρους γνώσης.

O οργανισμός National Science Foundation NSF δημιουργός του πρώτου δικτύου κορμού (internet backbone), δημοσίευσε ένα βίντεο για τη δημιουργία του διαδικτύου.

Η αποστολή μηνύματος περί του γεγονότος από το αδελφό πνεύμα Richard Forno με θέμα NSF and the Birth of Internet ξεδίπλωσε ένα σπουδαίο μίτο διαλόγων από ιστορικά πρόσωπα που έπαιξαν πρωταρχικούς ρόλους στα γεγονότα αλλά και άλλα πρόσωπα που υψώνουν κάπως παραπάνω τις εμπειρίες τους σύμφωνα με τον βετεράνο D.Lynch (δες παλαιότερη αναφορά μου για το ρόλο του)

Αξίζει πράγματι η πλήρης και λεπτομερή παρακολούθηση των διαλόγων αυτών και του βίντεο, ένα σπουδαίο μάθημα γνώσης για το τί είδους προβλήματα έπρεπε να λυθούν, ποιός έκανε τί !, τί ήταν σπουδαίο και γιατί.

Η γνωριμία με λέξεις κλειδία όπως IMP, Fuzzball, NCP, TENEX, PDP, HOSTS.TXT, πέρα από την απλή ερμηνεία τους αν συνοδεύεται από ανάλυση εννοιών και περιγραφή των συστημάτων που τις απαρτίζουν κάνει την ιστορική αναφορά πηγή γνώσης.


Όμως πέρα από την κωδικοποίηση της γνώσης σε έγγραφα HTML, PDF, ODT, DOC με το σημερινό ποστάρισμα θέλω να δείξω την αξία κωδικοποίησης σε Email, o αυθεντικός διάλογος και η άμεση πρόσβαση σε αυτόν, έχει ξεχωριστή αξία. Να ακούς άμεσα από
δημιουργούς όπως FARBER, REED, CROCKER, LYNCH, GOLDSTEIN για τις εμπειρίες τους και τις παρατηρήσεις που κάνουν σε ευρύτερες απόψεις αποτελεί μια νέα πραγματικότητα. Πέρα από την εκτίμηση του δημιουργού για τα θέματα που τέθηκαν έχουμε πρόσβαση στις ιδέες τους σε ζωντανή συσχέτιση (+)

Παρεπιπτόντως, αν αληθεύει το παραπάνω δεν αποτελεί παράλληλα και μια πρόκληση για τα ελληνικά πράγματα ? (*)

Καθώς μελετάω του διαλόγους και κάνω συσχετισμούς με τις δικές μου εμπειρίες και τις γνώσεις που αλίευσα από μύριες πηγές, από το 1989 περίπου, οπως η λίστα net-happenings (**)

σημειώνω τα εξής:

1. Ο οργανισμός NSF μπήκε στο παιχνίδι αρκετά αργότερα, λέει ο S.Goldstein
που παρέδωσε εκ μέρους ARPA, αυτό δεν το γνώριζα, δεν σκέφτηκα να ρωτήσω τον Goldstein όταν μου τον σύστησε η Μαρία Δήμου από το RARE όπως και τον Landweber του CSNET.
2. Η χειροκίνητη Ονοματοδόσια από το SRI πριν έρθει ο Postel στο ISI και δημιουργηθεί το DNS, είναι σημείο που ξεχωρίζει, θυμάται ο Thomson
και κριτικάρει για το δρόμο που πήρε το DNS o με παρατηρήσεις στον Goldstein.
3. Το ρόλο έπαιξαν τα γραφικά του PC υπογραμμίζει ο Μ.Ο'Dell
και το gopher του έμοιαζε σαν απάντηση στο Γαλλικό ΜΙΝΙΤΕL,
4. υπογράφει σαν RFC1436 o Alberti και αναφέρεται στο ρόλο του συστήματος gopher.
5. Τα ΕΔΕΤ της εποχής λέει ο Vielmetti
σύνδεσαν τα πανεπιστημιακά δίκτυα και LANS, αλλά το βίντεο ξεχνάει το CSNET....., αναφορά χρήζει και το σκουλίκι morris worm επίσης
6. Το Email λέει ο D.Crocker ήταν σημαντικός παράγοντας.
7. Προσπαθώ να μη κάνω αποκλεισμούς όταν μιλάω για το διαδίκτυο λέει ο D.Reed


Whenever I talk about some aspect of Internet history, I personally try to be as inclusive as possible - as you probably know. The great thing about the Internet was the insight that there could be "One Network" that included them all - and a lot of people contributed to that grand effort.

You'd think that we could have *InterHistory* - a general sense that a network that worked by being inclusive was built by people who tried hard to be inclusive. I can't help but think that it's the johnny-come-latelies who want their ego gratified. These are the folks who weren't around when the greats who invented packet-based communications and reduced it to practice created the foundation, and the visionaries like Van Bush, Englebart, Licklider, and Taylor created the transformative notion of how people would use such a grand vision to transform the world.

These guys thought big, crazy thoughts. NSF, BBN, Cisco, ... just followed their directions - doing great engineering, yes. But the idea that *Ray Tomlinson* gets the credit for electronic messaging, when Englebart did what he did is insane.

Not to disparage Ray - he was a great engineer, and contributed much more than the "@".





Βλέποντας το παραπάνω ξαναθυμάμε και τη δική μου πορεία κατανόησης των εννοιών του διαδικτύου, ειδικά περί ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, άλλο πράγμα το Email ala Engelbart άλλο πράγμα το Email ala Tomlison λέει ο παλαίμαχος
D.Crocker προς τον D. Reed γιατί το δεύτερο είναι networked email και όχι mail πάνω σε μια μηχανή που επέδειξε το NLS κατά τα τέλη του '60. Αυτό καταδεικνύει και το βραβείο ΙΕΕΕ προς Tomlison για την καινοτομία αυτή,
συμπληρώνει ο D.Crocker. Ανταλλαγή απόψεων και αξιολογήσεις που ισοροπούν στην κόψη του ξυραφιού:

Nothing provided an early demonstration of the massive reality in the concept of network effects as did scaling email from one machine to a wide area network service. That's why Ray received the IEEE Internet award in 2004.

Να μια άλλη σύμπτωση, σε σχέση με το παραπάνω, ενώ είχα το Χ.25-ΑΡΙΑΔΝΗ σε λειτουργία το 1988 αναζητούσα το επόμενο βήμα περιμένοντας κάτι "μαγικό" να συμβεί. Γνώριζα το Email στο VMS του EUROKOM.IE το 1987, όμως τι ήταν δικτυακή υπηρεσία ? όπως λέμε "ηλεκτρικό ρεύμα" δηλαδή. Τι θα μπορούσε να αποτελεί "υπηρεσία" ήταν μεγάλο θέμα. Το 1989 μαζί με τον καθ.Δημήτρη Μητράκο (Ηλεκτρολόγοι ΑΠΘ) συνδέσαμε το σύστημα MAIL-CONFERENCE που έτρεχε σε DOS στη Θεσσαλονίκη (παρόμοιο με υπηρεσία του MINITEL, το είχε αναπτύξει το εργαστήριο του Μητράκου) στο Χ.25 ΑΡΙΑΔΝΗ με ανοικτή πρόσβαση από κάθε ίδρυμα που ήταν στο δίκτυο. Ομως ο μικρός αριθμός πραγματικών χρηστών (3-6) δεν βοήθησε στην καλύτερη κατανόηση της έννοιας.

Για μένα το κλικ έγινε δύο φορές, πρώτα στη περίπτωση του ARCHIE που προσέφερε, μάλλον πριν τον GOPHER και σαφώς πριν το WWW, την υπηρεσία indexing του περιεχομένου που είχαν οι anonymous-ftp σέρβερς, απανταχού στο δίκτυο. Επίσης προσέφερε (σαν δικτυακή υπηρεσία) το μοναδικό μέσο δημοσίευσης ανά το δίκτυο (το αντίστοιχο του πιεστηρίου του Γουτεμβέργιου)

Ο πρώτος ARCHIE "root" σερβερ στην Ελλάδα έτρεξε στο 139.91.0.0 (ΙΤΕ Κρήτη), οδηγίες στα ελληνικά για τη χρήση του ARCHIE πελάτη (client) είχε η πτυχιακή του '90 στο ΑΡΙΑΔΝΗ.

Έβλεπα ότι το rlogin παράδειγμα (δικτύωσης) δεν τσούλαγε από τη στιγμή που τα SUN workstation και αργότερα τα PC με δυνατούς fortran compilers έγιναν πραγματικότητα ποιός ο λόγος να γίνει κάποιος συνδρομητής/χρήστης δικτύου ? Πήγα σε μια διευθύντρια της ΓΓΕΤ και της έφτιαξα ένα mailbox και με ποιόν να ανταλλάξω email ? ήταν η επόμενη παρατήρηση μετά από κάποιες βδομάδες υποστήριξης. Ετσι λοιπόν ο ARCHIE τσίγλησε το ένστικτο μου πέρα του ότι σκότωνε το προτξεκτ που έτρεχα με φοιτητές κάτι σαν πρώιμο yahoo όπου τα URL αφορούσαν anon-ftp σάιτς (δες πτυχιακή παραπάνω και την αναφορά στην ομάδα εργασίας RARE WG 3.

Το δεύτερο κλικ περί τι θα μπορούσε να είναι "δικτυακή υπηρεσία ?" τo πήρα ερμηνεύοντας το DNS, μια υπηρεσία προς χρήστες μηχανές η/και πρόσωπα που αυτοματοποιεί
τη χειροκίνητη ονοματοδοσία HOSTS.TXT (δες την αφορμή στο ποστάρισμα internet systematics

Εχω ξαναγράψει για τη δυσκολία που είχα στη κατανόηση της λέξης "networked" σε παλαιότερο ποστάρισμα, το θεωρώ βασικό βήμα κατανόησης και εδώ επιβεβαιώνεται τρανταχτά από τον διάλογο στην λίστα IP.

Θα συνεχίσω , όμως ας αλλάξω το θέμα για λίγο, μια και νομίζω ότι έδειξα το πλούτο που μπορεί να περιέχει μια λίστα όπως η παραπάνω , θέλω να παρουσιάσω ένα πρόσφατο εργαλείο με το όνομα MARKMAIL για ψαξίμο λιστών. Φιλοξενεί δημόσιες λίστες όπως αυτή του Farber και κάνει το παιχνίδι ευκολότερο. Εδώ υστερεί λίγο γιατί τα περισσότερα μηνύματα στέλονται από τον ίδιο τον Farber και το εργαλείο χάνει τον πραγματικό αποστολέα, όμως αξίζει τη προσοχή σας. Το πρόβλημα εντοπίζει και ο D.Crocker προτείνοντας λύσεις στον Farber.

Θα πρότεινα ο διάλογος αυτούσιος να αποτελέσει φοιτητική άσκηση με παραδοτέα την ανάλυση ονομάτων και ορολογίας με συσχετισμό των βασικών εννοιών περί διαδικτύου
με τα αντίστοιχα email και λέξεις κλειδιά.
Πολλες πληροφορίες θα βρεθούν στο WIKIPEDIA.ORG.
Τα βραβεία ΙΕΕΕ και ACM-Turing είναι χρήσιμη πηγή ονομάτων που ξεχωρίζουν.

Μη ξεχνάτε, πολλά στοιχεία θα βρεθούν και στο τρέχον ιστολόγιο :-) στείλτε μήνυμα στο
postmaster (AT) isosun.ariadne-t.gr είτε για παράληψη είτε για διόρθωση !




(+) ο ρόλος του Farber στο κοντρολ της λίστας, τύπου χαρισματικού δικτάκτορα - benevolent dictator, έχει άμεση σχέση με τη ποιότητα των μηνυμάτων καθώς επίσης και ο αυτο-έλεγχος των συμμετεχόντων.

(*) τον περι NSF διάλογο συζήτησε στις 23/8 επίσης ο postmaster, μόλις είδα 31/8 00.15 ότι επικαιροποίησε το ποστάρισμα του με το παρόν, ο adamo είναι πράγματι online και συχνά
ποστάρει περί γνώσεων και δεξιοτήτων από την εμπειρία του στις ΤΠΕ.

(**) η συντονίστρια αυτής λίστας Karen Ellis τιμητικά κατέγραψε τις εντυπώσεις μου για αυτή τη λίστα

Διαδίκτυο: η μηχανή και ο άνθρωπος σε συμβίωση

Να ένα πρόσφατο άρθρο του Νίκολα Καρρ που διάβασα σχετικά με το θέμα 'τι είδους μηχανή είναι το διαδίκτυο'. Το άρθρο προβλημάτισε τον Κεβιν Κελλυ (γνωστό φιλοσοφίζοντα σχολιαστή στο πρώτο περιοδικό του κυβερνοχώρου WIRED) αν έχει κάποια βάση η προσέγγιση του Καρρ για τις αρνητικές επιδράσεις του google στις ικανότητες του ανθρώπινου μυαλού.

Στη δική μου περίπτωση από τον Κελλυ πήγα στον Καρρ και μετά θυμήθηκα διάφορες σκέψεις μου σχετικά με τη φύση του διαδικτύου και την αναζήτηση μιας κάποιας 'ολιστικής' εικόνας γι'αυτό. Η εικόνα λέει ότι ο γούγλης αποτελεί ένα ενσωματωμένο εξάρτημα (υπο-σύστημα) που προέκυψε σε κάποιο στάδιο εξέλιξης του συστήματος δίκτυο) Όπως έθεσε η παρουσίαση στο ΤΕΕ δίνοντας τα πρώτα στοιχεία αποδικωποίησης (1993) για το φαινόμενο 'δίκτυο', . Θυμίθηκα τη παρουσίαση στην ΕΕΔΕ (1996) που έκανα αναφορά στις βασικές έννοιες που χαρακτηρίζουν την οντότητα δίκτυο και το κλείσιμο της παρουσίασης με αναφορά στην προκύπτουσα παγκόσμια μηχανή και στους μετασχηματισμούς που επιφέρει. Θυμήθηκα επίσης την παρουσίαση στη διημερίδα του ΓΕΣ (1999) στην οποία επιχείρησα, με όχημα μια πρωτότυπη έννοια 'virtual von Neumann machine' (δες στο πιο θεωρητικό μπλογκ μετα-τεχνιτή-νοημοσύνη (*)), να περιγράψω τη μηχανή 'διαδίκτυο' και τις μεταλλάξεις που υφίσταται αποκτώντας ολοένα πιο προωθημένα χαρακτηριστικά αυτοματισμού (μετάδοση, διευθυνσιοδότιση, δρομολόγηση, ονοματοδοσία, παγκόσμιος-ιστός, ιστο-ευρετήρια (πχ γούγλης), υπερ-ιστο-κόμβοι τύπου ειδήσεις-slashdot, βιβλιο-πώληση-amazon, δημοπρατήριο-ebay, εγκυκλοπαίδεια-wikipedia, ...) (**)

Έφτιαξα μια σειρά από διαγράμματα που κάνουν αναφορά στον Turing στον Von Neumann στην αρχιτεκτονική του διαδικτύου με σκοπό την υποστήριξη του παραπάνω σκεπτικού.

Αναφέρω το παραλληλισμό αυτό γιατί το άρθρο του Καρρ κάνει συσχετισμό της έννοιας "τεχνιτή νοημοσύνη" με το google (αναφέρεται σe\ε διατύπωση Eric Schmidt, επικεφαλή τεχνολογίας πρώην στελεχους της ΝOVELL και της SUN). Δηλαδή η λειτουργικότητα "search" που απόκτησε η μηχανή διαδικτυο συνιστά ένα βήμα προς τη κατεύθυνση του Α.Ι., μια διατύπωση που ταιριάζει με το βασικό άξονα της προσέγγισης που αναφέρω παραπάνω και αναλύω στο αγγλόφωνο ιστολόγιο meta-artificial.

Ας δούμε ένα τμήμα του άρθρου:


The company has declared that its mission is “to organize the world’s information and make it universally accessible and useful.” It seeks to develop “the perfect search engine,” which it defines as something that “understands exactly what you mean and gives you back exactly what you want.” In Google’s view, information is a kind of commodity, a utilitarian resource that can be mined and processed with industrial efficiency. The more pieces of information we can “access” and the faster we can extract their gist, the more productive we become as thinkers.

Where does it end? Sergey Brin and Larry Page, the gifted young men who founded Google while pursuing doctoral degrees in computer science at Stanford, speak frequently of their desire to turn their search engine into an artificial intelligence, a HAL-like machine that might be connected directly to our brains. “The ultimate search engine is something as smart as people—or smarter,” Page said in a speech a few years back. “For us, working on search is a way to work on artificial intelligence.” In a 2004 interview with Newsweek, Brin said, “Certainly if you had all the world’s information directly attached to your brain, or an artificial brain that was smarter than your brain, you’d be better off.” Last year, Page told a convention of scientists that Google is “really trying to build artificial intelligence and to do it on a large scale.”


O Jimmy Wales, ιδρυτής τoυ συστήματος Wikipedia, έχει ξεκινήσει το προτζεκτ WIKIA με σκοπό την σταδιακή ανάπτυξη μιας πλατφόρμας-ψαχτίρι, με βάση τη πλήρη διαφάνεια της λειτουργίας "search". Φαντάζομε ότι ξαναδικιμάζει τη συνταγή, μετά από την μεγάλη επιτυχία του εγχειρήματος "εγκυκλοπαίδεια". Θυμάμε αρχικά το όνομα του προτζεκτ ήταν "Netpedia", το παρακολούθησα για λίγο αλλά έχασα την άκρη του μέχρι που έκανε το γνωστό πλέον μπανκ (shot heard world-wide που καθιέρωσε σα διατύπωση ο Eric Raymond για επιτεύγματα όπως του gnu/linux)


(*) στο μπλογκ κάνω μια παραλλαγή πάνω στην άποψη του Turing ότι η ενασχόληση με τον υπολογιστή θα συμβάλει στην κατανόηση του μυαλού, θέτοντας την υπόθεση ότι η ενασχόλυση με τη φύση του διαδικτύου θα συμβάλλει σε κάτι αντίστοιχο και προσδιορίζω αυτή την εκδοχή με τον όρο meta-artificial intelligence μια και η εποχή του Turing είχε τον χαρακτηρισμό artificial intelligence. Προσωπικά συνδέω τον όρο με τα τεκτενόμενα στο Bletchley Park με τον Κολοσσό στο κέντρο του συνολικού συστήματος anti- Enigma (10,000 man-machine symbiosis case - αναφέρει ο A.Hodges). Επίσημα όμως τον όρο "a.i" πέρνει ο John McCarthy κάπως αργότερα αλλά επιμένω έστω με την άδεια της φαντασίας.

(**) ολα τα παραπάνω υπο-συστήματα χαρακτηρίζονται από μια διακριτή πεπερασμένη ποσότητα αυτοματισμού που ενσωματώνεται σταδιακά στην συνολική δομή και αποτελεί σύμφωνα με τη θεώρηση μου
το βασικό κώδικα της εξελικτικής διαδικασίας. Το ιδιαίτερο ενδιαφέρον της παρατήρησης που
κάνω αφορά τον περιορισμένο σε υπολογιστική δύναμη χαρακτήρα του κάθε βήματος ανάπτυξης. Μια δεύτερη αξια προσοχής παρατήρηση αφορά το χαρακτηριστικό της ανθρωπο-μηχανικής συμβίωσης, όπως τον έθεσε στον οραματισμό του ο Licklider (δες ποστάρισμα για τα συνεπακόλουθα του σπούτνικ)


(συνεχίζω ....)